Moruna

Moruna je najveća slatkovodna riba u Evropi i jedna od najvećih na svetu. Ova zadivljujuća vrsta može dostići dužinu preko 5 metara i težinu koja prelazi 1.000 kg, mada su takvi džinovi danas praktično izumrli. Proizvodi najskuplji kavijar na svetu — Beluga kavijar.

Moruna ima masivno, snažno telo sa velikom, trouglastom glavom i širokim, srpastim ustima. Za razliku od većine drugih jesetri, odrasle morune su pretežno ribojedne, hraneći se krupnom ribom. Izuzetno su dugovečne, a veruje se da su neki primerci preživeli preko 100 godina.

Istorijski, moruna je migrirala iz Crnog i Kaspijskog mora uz velike reke radi mresta, pri čemu je Dunav bio jedna od njenih najvažnijih mrestilišnih reka. Srpske vode, posebno Dunav nizvodno od Beograda, nekada su bile važno stanište. Brane na Đerdapu potpuno su blokirale migraciju uzvodno od 1970-ih.

Vrsta je uništena prelovom (primarno radi kavijara), gubitkom staništa i izgradnjom brana. Divlje populacije morune u Dunavu su funkcionalno izumrle, sa samo povremenim pojedinačnim primerцima. Programi zaštite uključujući uzgoj u zarobljeništvu i poribljavanje su u toku, ali se suočavaju sa ogromnim izazovima.

Moruna je klasifikovana kao kritično ugrožena vrsta od strane IUCN-a i potpuno je zaštićena u Srbiji i širom svog areala. Svaki lov je strogo zabranjen.